De oorsprong van Schimmen & Schaduwen?

We weten ondertussen dat de eerste editie van Schimmen & Schaduwen werd uitgebracht in 1989, in 2 schijfjes: het zwarte regelboek met witte kafttekening, en het zwarte regelboek met gele tekening. De Codex Vulpis, die via een gelukkige wind mijn richting uitwaaide, bevat beiden.

We weten ook dat er een voorloper was, een PBM-spel, Het Oog van de Draak. Uit de archieven van Kurt VB is één en ander rond dit spel ons ter ore gekomen (zie deze blogpost). De datum hiervan is vermoedelijk 1987 of 1988.

Deze week verkregen we - wederom door een gelukkige wind - een nog vroeger archiefdocument. Het is een soort fanzine, gedateerd in 1986, dat enkele uitbreidingsregels bevat voor Het Oog des Meesters, en opgesteld door de spelersgroep waarin Dirk VdH actief was. Het is een zeer interessant document, omdat het enkele hints bevat van wat later Schimmen & Schaduwen zoy gaan heten. Zo worden reeds enkele monsters opgelijst, alsook sommige verhalen (Rothin en Illis-Thran) komen erin voor.

Het document is een typisch huis-magazine uit de jaren 80. Getypte pagina's, opgeluisterd met gecopieerde tekeningen uit andere uitgaven. Het volledige document telt 35 pagina's.

We zullen ook dit document - dat we gemakshalve het Proto-manuscript zullen noemen - in een aantal blogposts gaan ontleden en ontcijferen ...

We geven alvast de eerste 3 pagina's mee. Zoals gewoonlijk kan je klikken voor een grotere, meer leesbare versie.

Kaarten van Dor

Eerder reeds lieten we Kurt VB aan het woord over de stijl van de landkaarten en de evolutie die daarin zat gedurende de verschillende uitgaven van The Wise Tree. 

We laten Kurt opnieuw aan het woord, nu om de geografische evolutie van de wereld van Dor zelf te bespreken.

============

Wat opvalt is de evolutie die de Wereld van Dor doorgemaakt heeft. De allereerste kaart van Dor werd getekend (vermoedelijk door Dirk VDH of David VD) voor het Speel-Per-Post rollenspel Het Oog van de Draak. Het betreft eigenlijk een fragment van de landen in het oosten, rondom de Zee van Atumbar, en waarbij de bovenkant van de kaart eigenlijk het noordwesten is. Van het schiereiland Davilaat was toen nog geen sprake.

Dor, getekend voor Het Oog van de Draak.
Klik voor een grotere versie.

Nadien heb ik de kaart voor de eerste editie van het basisregelboek uitgebreid zodat ook de Zee van Dor en de landen in het westen omvat werden, en werd alles in noordelijke richting gedraaid. De bergen, bossen en rivieren kregen een andere vorm.

Dor, getekend voor de eerste editie van het basisregelboek.
Klik voor een grotere versie.

Op de definitieve kaart voor de tweede editie werd de kustlijn veel grimmiger. De Wereld van Dor lijkt hierdoor plots veel gevaarlijker. De geografische basiselementen van de eerste kaart werden wel bewaard. Zo kan je de bergketens en zelfs de vorm van rivieren in beide kaarten herkennen.

Dor, getekend voor de 2de editie van het basisregelboek.
Klik voor een grotere versie.

Een andere leuke vergelijkende studie krijgen we als we even inzoomen op de Zee van Atumbar. Hieronder zie je de evolutie tussen de schematische kaart uit “Het Oog van de Draak” (maar toen werd de binnenzee nog niet zo genoemd en lag de stad Atumbar veel zuidelijker), de kaart uit “Het Symbool van Crann” en tenslotte de detailkaarten van de tweede editie van het basisregelboek. Waar de eerste kaart slechts schematisch was, kreeg de kaart uit “Het Symbool van Crann” plots veel meer detail, die dan in de laatste kaart voor het basisregelboek weer wat verloren ging. Misschien waren in de Wereld van Dor enige jaren of zelfs eeuwen verstreken, want het Tanekwoud ten noordwesten is plots gerooid en alle steden hebben een andere naam (maar ze liggen nog wel op dezelfde plaats). Vermoedelijk moet ook de taal van Atumbar geëvolueerd zijn, want de havenstad “Kor” wordt nadien als “Bor” geschreven, en dit is naast de hoofdstad Atumbar zowat de enige stad wiens naam nog herkenbaar is. Voer dus voor etymologen. Zo zie je maar dat ook in de Wereld van Dor niets blijft stilstaan:-)

Vergelijking van de regio rond Atumbar in diverse uitgaves van The Wise Tree.
Klik voor grotere versie.

Het woord “Ahar” blijkt berg of bergtop te willen zeggen, want ik zie veel bergen die hiermee beginnen. Ik had indertijd wel een notablad waarop ik geografische aanduidingen in een van de talen van Dor bijhield, maar ik zie geen andere weerkerende namen, dus ik vermoed dat het bij “Ahar” gebleven is.

============

N.v.d.r.: Een andere, verdere evolutie van Dor is te zien op de kaart gebruikt voor de RISK-variant, ontwikkeld door de spelersgroep van Johan Beyens.

Risk-variant. Klik voor grotere versie.

Het Oog van de Draak

Was er een voorloper van Schimmen & Schaduwen? Uiteraard haalde Schimmen & Schaduwen voor een deel inspiratie uit andere systemen, zoals Oog des Meesters, Runequest, Warhammer Fantasy Roleplay e.d. Maar was er een voorloper gepubliceerd door The Wise Tree zelf?

Zoals Dirk VdH al aangaf, bestond er een op een bepaald moment een Speel-per-post of Play-by-mail (PBM) game, dat de directe voorloper was van Schimmen & Schaduwen. De naam van dit spel was 'Het Oog van de Draak'. Bedoeling was dat men per post doorstuurde welke acties men wenste te ondernemen, en dan per post hierop antwoord kreeg. Nu doet dat een beetje aandoenlijk aan, maar we praten natuurlijk over het pre-internet tijdperk, waarbij de meesten nog nooit van het concept email hadden gehoord. Ik herinner me trouwens dat magazines zoals White Dwarf regelmatig advertenties voerden van PBM games.

Zelf heb ik nooit in Het Oog van de Draak meegespeeld. Maar dankzij de archieven van Kurt VB, die wel ooit heeft meegespeeld, hebben we enkele documenten van onder het stof kunnen halen. Omdat de eerste editie van Schimmen & Schaduwen gepubliceerd is in 1989, moet het Oog van dr Draak vermoedelijk in 87-88 gelopen hebben.

Een eerste document is een pamflet, dat duidelijk als doel had het spel te promoten en te adverteren.

Originele flyer voor Het Oog van de Draak. Rekeningnummer onderaan weggelaten. Klik voor grotere versie.

Een tweede document is het regelboekje zelf. Het is geexporteerd naar een pdf-document, en kan je hier downloaden. Het bevat o.m. de regels van het spel, een beschrijving van diverse klassen rassen, en een korte bio van de 4 originele medewerkers van The Wise Tree.

Het karakterdocument waarvan sprake in het regelboek hebben we hier nog eens apart opgelijst.

Karakterdocument voor Het Oog van de Draak. Klik voor grotere versie.

En finaal is er de eerste primitieve kaart van de wereld van Dor, waarin een aantal aspecten van het latere Dor dat in Schimmen & Schaduwen verscheen al te herkennen zijn.

Eerste kaart van Dor, vermoedelijk getekend door Dirk VDH of David VD, voor Het Oog van de Draak.
Klik voor een grotere versie.

Heb je ooit meegespeeld met Het Oog van de Draak? Stuur ons je herinneringen!

Ik vraag me trouwens af of dit spel ooit terdege is uitgespeeld en het Oog van de Draak ooit gevonden is?